راهنمای تشویق کودکان برای خوردن غذاهای سالم
همیشه شنیده ایم که غذاهای مضر خوشمزه تر هستند و این موضوع تا حدی درست است. بشر ذاتا به طعم و مزه های قوی علاقه نشان می دهد و میل بیشتری به خورد غذاها یا خوراکی های خیلی شیرین، شور، ترش، چرب یا سرشار از ادویه ها دارد.
به گزارش آینه فردا،
بسیاری از این عادات غذایی در اثر کشف و کشهود، از دیرباز در جوامع بشری شکل گرفته و توسعه یافته اند. کسب و کارهای مرتبط با صنعت تغذیه نیز از طریق تبلیغات پر رنگ و لعاب و ظاهر جذاب خوراکی ها، به دنبال فروش بیشتر هستند.
نفع انسان این است که به سمت طبیعت خود بازگردد و به خوردن میزان متعادلی از سبزیجات و میوه روی بیاورد. اما چگونه باید عادات غذایی سالم را در فرزندانمان ایجاد کنیم؟ چگونه می توان با وجود به تبلیغات گسترده برای انواع خوراکی و غذاهای مضر، کودکان را به خوردن میوه و سبزیجات ترغیب کرد؟
در این مقاله از روش های تشویق کودکان به میوه و سبزی خوردن گفته ایم که ضمن سرگرم کردن کودک و ایجاد صمیمت بیشتر، باعث علاقه مند کردن آن ها به کشف میوه ها و سبزیجات می شوند.
راه های تشویق کودکان برای خوردن میوه
کودکان بسته به سن، باید به صورت روزانه بین ۱ و نیم تا ۵ و نیم واحد سبزیجات و ۱ و نیم تا ۲ واحد میوه مصرف کنند. تشویق کردن کودکان به میوه خوردن نیز روش های متعددی دارد که اساس آن ها توجه کودک به میوه و سبزیجات، ایجاد احساس خوشایند نسبت به آن ها،
اخت گرفتن و عادت کردن به میوه و سبزیجات، امتحان کردن میوه ها و سبزی های مختلف و در نهایت پیدا کردن طعم لذت بخش آن ها است.
۱. مشارکت کودک در انتخاب میوه و سبزیجات
لجبازی یا نیاز به استقلال در نظر دادن، از سنین ۲ سالگی در کودکان به وجود می آید. بنابراین کودکان نسبت به آنچه خودشان انتخاب می کنند، احساس و رغبت بهتری دارند. گاهی در موقع خرید یا انتخاب در منزل، به کودک اجازه بدهید آنچه برایش جذاب تر است را از بین سبد میوه ها و سبزیجات انتخاب کند.
طبیعی است که کودک نسبت به برخی رنگ ها و اشکال میوه و سبزی، علاقه بیشتری نشان می دهد. با امتحان کردن میوه و سبزیجات، امکان دارد این انتخاب نیز به مرور زمان تغییر کند یا تکرار شود. نسبت به این موضوع حساسیت بیش از حد نشان ندهید چون نکته مهم این است که کودک با علاقه، در رژیم غذایی خود مقداری سبزیجات و میوه داشته باشد.
۲. بازی عروسکی و انگشتی با عروسک های میوه ای
همانطور که گفتیم کودکان از طریق بازی با هر موضوعی ارتباط بهتر برقرار می کنند. با پارچه های رنگی، مقوا یا کاغذ رنگی عروسک های انگشتی از میوه های مختلف بسازید. در کنار فرزندتان با این عروسک های انگشتی بازی کنید. ترجیحا حرف هایی که در حین بازی می زنید مرتبط با طعم، رنگ، بو و مزه میوه ها و خواص آن ها باشد.
۳. کشف میوه ها و سبزیجات با بازی
بسیاری از والدین فکر می کنند باید از ابتدا میوه و سبزیجات را به انواع روش ها مانند له کردن، رنده کردن، اجباری یا پنهانی به کودک بدهند. در حالی که بهتر است از سن مناسب، میوه و سبزی را به صورت درسته و نه ریز و پوره شده، در اختیار فرزندتان بگذارید.
اینکه بدون اصرار و اجبار کودک را در معرض انواع میوه و سبزیجات رنگی بگذارید، به او کمک می کند تا طعم ها و بافت های مختلف میوه و سبزیجات را آزادانه بفهمد. کودکان از طریق در دهان گذاشتن چیزها آن ها را کشف می کنند.
دست زدن، خرد کردن و له کردن نیز از دیگر روش های کودکان برای درک اجسام هستند. جریان آزاد گذاشتن کودک و بازی کردن با میوه و سبزیجات نیز احساس بازی و لذت به کودک می دهد.
۴. سوال پرسیدن درباره رنگ های میوه و سبزیجات
برای علاقمند کردن کودکان به میوه و سبزی زمانی که مشغول استفاده از یا خوردن آن ها هستید، از کودک درباره میوه و سبزی ها سوال های جالب بپرسید تا متوجه جذابیت آن ها شود:
- وقتی که هویج رو می خوری چه صدایی میده؟
- این میوه/سبزی چه مزه ای داره؟
- این میوه/سبزی بو کن، چه بویی میده؟
- توی بشقاب تو چندتا رنگ هست؟
- هر میوه ای چه رنگیه؟
- به میوه دست بزن، نرمه یا زبره؟
این نوع سوالات علاوه بر اینکه کودک را نسبت به کشف میوه ها و سبزیجات کنجکاو می کنند، باعث تقویت خلاقیت و بهبود حواس او می شوند.
۵. درست کردن کاردستی با میوه و سبزیجات
کودکان با بازی کردن به هر چیزی علاقه مند می شوند خصوصا وسایل رنگی و خوشمزه ای مانند میوه و سبزیجات با این روش جذاب تر می شوند. از میوه ها و سبزیجات برای درست کردن شکل حیوانات مورد علاقه کودک، رنگین کمان، گل و خورشید استفاده کنید.
می توانید روی غذاهای مختلف را هم با همین اشکال تزیین کنید. به این ترتیب کودک برای خوردن آن ها رغبت بیشتری نشان می دهد. می توانید با تهیه عکس چیزهای مختلف و نشان دادن آن ها به کودک، او را تشویق به ساختن اشکال کنید.
برای کودک بازی و تصور اینکه یک پروانه، برگ یا کرمِ میوه ای را بخورید هیجان انگیز است و احتمالا این کار را تکرار خواهد کرد.
۶. قالب زدن با میوه ها
می توانید برخی از میوه ها و سبزیجات مانند فلفل دلمه ای، کدو، هندوانه، سیب، خیار، موز، آناناس و هویج را ورقه ای کنید و با استفاده از قالب های فلزی روی آن ها شکل های مختلف و مورد علاقه کودک مانند دایناسور، قلب، ستاره و میکی موس ایجاد کنید.
به این ترتیب کودک میوه و سبزیجات نمی خورد، بلکه کاراکتر مورد علاقه خود را میل می کند و لذت می برد!
۷. میوه های خنک و بستنی میوه ای
با توجه به مضرات مصرف بستنی برای کودکان، یکی از گزینه های بسیار خوب برای مصرف بیشتر میوه، فریز کردن میوه ها است. اگر فرزندتان مشکل خاص دهان و دندان ندارد، می توانید میوه های مختلف مانند توت فرنگی، موز، آناناس، انبه، سیب یا انواع بری را به صورت ورقه ای خرد کرده و مدت کوتاهی در فریزر بگذارید.
قبل از یخ زدن میوه ها را از فریز خارج کنید و آن ها را به تنهایی یا همراه با ماست یونانی یا مقدار کمی شیر در مخلوط کن میکس کنید تا یک ترکیب خمیر مانند به دست بیاید. این بستنی میوه ای خوشمزه سرشار از ویتامین است و جایگزین خوبی برای بستنی محسوب می شود.
۸. خشک کردن میوه ها
بعضی از کودکان با خوردن میوه و احساس خنکی آن احساس خوشایندی ندارند. از طرفی طعم میوه ها و میزان آبی که دارند در حالت تازه بیشتر از خشک شده است. می توانید با همکاری کودک میوه های ورقه شده را روی بخاری، رادیات یا در هوای آزاد خشک کنید.
کودکان معمولا خوردن میوه خشک را دوست دارند ضمن اینکه خوردن یک تکه میوه خشک مدت زمان بیشتری نسبت به میوه تازه طول می کشد و کودک را سرگرم می کند. میوه خشک جایگزین بسیار خوبی برای خوراکی هایی مانند آبنبات است و می توانید ظاهر آن را هم مانند آبنبات جذاب درست کنید.
۹. انجام بازی کارتی با موضوع میوه
بسته به سن فرزندتان بازی های مختلفی با محوریت میوه و سبزیجات می تواند برای آن ها جذاب باشد و باعث علاقمند کردن کودکان به میوه و سبزیجات شود. کارت هایی با مقوا یا کاغذ درست کنید که روی آن تصویر میوه یا سبزیجات را نقاشی کشیده اید و اسم آن ها را از کودک بپرسید.
اگر فرزندتان توانایی خواندن و نوشتن دارد، می توانید یک طرف کارت ها نام میوه و سبزیجات و طرف دیگر عکس آن را بکشید. یک بازی دیگر لیست نویسی است. روی کاغذ لیستی از دسته بندی برای میوه و سبزیجات بنویسید.
مثلا میوه و سبزیجات زرد، سبز، قرمز و نارنجی، میوه های بوته ای، میوه های درختی، سبزیجات، میوه ها، صیفی جات، میوه های شیرین، میوه های ترش و هر دسته بندی دیگری که به ذهنتان می رسد. بعد برای پر کردن این دسته ها با هم مسابقه بدهید.
۱۰. کاشت دانه میوه و سبزیجات
کودکان کارهایی که خودشان انجام دهند را بیشتر دوست دارند و درباره آن ها پیگیرتر خواهند بود. یکی از مزایای باغبانی هم همین است که کودکان را برای مصرف محصولاتی که خودش کاشته هیجان زده و علاقه مند می کند.
با کمک فرزندتان دانه میوه ها را جدا کنید و به آن ها یاد بدهید که چگونه مرحله به مرحله دانه را رشد بدهند. مطمئن باشید وقتی کودک رشد سبزی یا میوه ای که خودش کاشته را ببیند، نسبت به مصرف آن میل بیشتری پیدا می کند
۱۱. بازدید از مزارع سبزی و باغ های میوه
یکی از تفریحات خوب برای علاقمند کردن کودکان به میوه و سبزیجات، بازدید از مزارع و باغ های میوه و سبزی است. برای فرزندتان توضیح دهید که این گیاهان چگونه رشد می کنند و آن ها را متوجه نکات جالب رشد گیاهان کنید.
مثلا بعضی از میوه ها روی درخت بزرگ می شوند و بعضی میوه ها روی بوته رشد می کنند.در مزارع و باغ ها کودک می تواند خودش میوه و سبزی بچیند و برای خوردن آن ها هیجان زده شود.
درخت میوه های مانند توت نیز در خیابان های بسیاری از شهرها وجود دارد و می توانید توجه کودک را به آن جلب کنید. اگر رفتن به باغ و مزارع برایتان مقدور نیست، می توانید تصاویر آن ها را به کودک نشان بدهید. شک نکنید اطلاعاتی که شما با هیجان و شوق به کودک می گویید، در او نیز ذوق و انگیزه ایجاد می کند.
۱۲. سبزی ها را در وعده های غذایی خود بگنجانید
یک راه آسان برای مصرف سبزیجات، ترکیب آنها در وعده های غذایی کودک است. به عنوان مثال می توانید برخی از آنها را در تهیه سس ماکارونی یا خرد شده آنها را در انواع سوپ به کار ببرید. گاهی در کنار میوه ها، انواع سبزیجات رنگی مثل هویج، کرفس یا کاهوی شسته شده هم در دسترس او قرار بدهید.
ممکن است زمان زیادی ببرد تا کودک با برخی از سبزیجات ارتباط برقرار کند، پس صبور باشید. برای شروع حتی دو لقمه از آن هم قابل قبول است.
۱۳. به آنها حق انتخاب بدهید
در وعده های غذایی به انتخاب او اهمیت بدهید و از او بپرسید که مایل است کدام یک از سبزیجات را در ظرف سالاد یا روی پیتزای خود داشته باشد. در صورت داشتن یک باغچه کوچک می توانید کودک را در پرورش سبزیجات دخالت بدهید یا گاهی برای خرید او را همراه خود ببرید و اجازه دهید میوه و سبزیجات مورد علاقه اش را انتخاب کند.
از کودکان در شستن و خردکردن کاهو ، کلم، خیار، گوجه فرنگی و…کمک بگیرید. احساس همکاری و مشارکتی که با این روش به کودکان دست می دهد، آن ها را به آن چه در تهیه اش دخالت داشته اند علاقه مندتر نشان می دهد.
۱۴. به خوراکی های حاوی سبزیجات تنوع بدهید
خوردن سبزیجات به شکل خام یا سالاد در طولانی مدت کودک را دل زده می کند. تهیه انواع اسموتی یا بشقابی از خلال های رنگی سبزیجات بخارپز شده به همراه سس ماست سالم و طعم دار می تواند آن ها را به خوردن سبزیجات تشویق کند.
گاهی کودک به جای هویج بخارپز ، سرخ شده آن را ترجیح می دهد که در این صورت می توانید با کمی روغن زیتون آن را تهیه کنید.
۱۵. درباره فواید سبزیجات با بچه های خود صحبت کنید
اغلب کودکان اصرار شما برای خوردن سبزیجات را درک نمی کنند. در کودکان بزرگ تر صحبت کردن درباره فواید تک تک سبزیجات، بهترین راه برای تشویق به خوردن آن هاست.
از گفتن جملات منفی مثل «احتمالا از این غذا خوشت نمی آید، اما بهتر است آن را امتحان کنی» خودداری کنید. درعوض با جملات مثبت و استفاده از سبزیجات جدید در کنار غذاهای آشنا و موردعلاقه کودک، او را تشویق به خوردن کنید.
۱۶. الگوی آنها باشید
بچه ها در انتخاب غذای خود از والدین و بزرگ ترها تقلید می کنند. پدر و مادری که خود علاقه به خوردن سبزیجات ندارند و کمتر از این مواد غذایی استفاده می کنند، نباید انتظار داشته باشند که بچه ها مشتاقانه این مواد را مصرف کنند. تماشای هر روزه بشقاب حاوی سبزیجات پدر و مادر، کودکان را به انتخاب مشابه ترغیب می کند.
